Cần thiết thực hơn với doanh nghiệp trong gói hỗ trợ lần 2

12:23 | 25/10/2020
Nhiều doanh nghiệp rơi vào tình trạng “cấp cứu” và gánh chịu nhiều khó khăn nặng nề do ảnh hưởng “kép” của dịch bệnh Covid-19. Các chuyên gia và các nhà khoa học cho rằng, gần 80% doanh nghiệp không nhận được gói hỗ trợ lần 1 của Chính phủ và gói hỗ trợ lần 2 cũng chưa thiết thực về lâu dài và bền vững.

    Tác động từ dịch Covid-19 lần 2 đặc biệt lớn

    20% doanh nghiệp cho biết đã phải ngừng hoạt động, 76% doanh nghiệp không cân đối được thu chi và 2% doanh nghiệp đã giải thể, chỉ có 2% doanh nghiệp tạm thời chưa bị ảnh hưởng do đại dịch, theo báo cáo khảo sát của Ban Nghiên cứu phát triển kinh tế tư nhân.

    Nhiều doanh nghiệp “lao đao” vì chịu ảnh hưởng của dịch Covid-19 – Ảnh minh hoạ. 

    Cũng theo một báo cáo đánh giá tác động Covid-19 của trường Đại học Kinh tế Quốc dân cho thấy, 61% doanh nghiệp được hỏi hoạt động bình thường, 30% cắt giảm quy mô sản xuất và gần 10% phải tạm dừng hoạt động.

    Doanh nghiệp đang gặp phải những khó khăn chủ yếu đến từ việc không tiếp cận được khách hàng, không có đơn hàng và hợp đồng tiêu thụ. Trong khi đó, chủ doanh nghiệp phải chịu áp lực lớn để đảm bảo tiền lương, trả bảo hiểm xã hội, các chi phí khác cho người lao động, vay nợ ngân hàng, chi phí đầu vào như điện, nước, nguyên liệu, thuê kho, nhà xưởng…

    Thị trường rơi vào khủng hoảng, nhiều doanh nghiệp phá sản, chuỗi cung ứng bị đứt dây, doanh nghiệp không có khả năng thanh toán hoặc thanh toán chậm trễ do tác động tiêu cực của đại dịch lần 2.

    Gói hỗ trợ lần 1: Tốc độ và hiệu quả còn chậm

    Có khoảng 80% doanh nghiệp không nhận được gói hỗ trợ lần 1 của Chính phủ. Nguyên nhân xuất phát từ việc doanh nghiệp không đáp ứng điều kiện, không có thông tin về chính sách.

    Tỷ lệ doanh nghiệp trong ngành du lịch và dệt may nhận được hỗ trợ nhiều nhất, tuy nhiên với ngành công nghệ thông tin thì ngược lại. Đặc biệt, tỷ lệ doanh nghiệp lớn nhận được gói hỗ trợ nhiều hơn so với doanh nghiệp nhỏ. Trong khi đó, các doanh nghiệp nhỏ là đối tượng dễ “tổn thương” bởi khủng hoảng từ đại dịch hơn hết.

    PGS.TS, Hiệu trưởng Đại học Kinh tế Quốc dân Phạm Hồng Chương đánh giá: “Tính minh bạch của gói hỗ trợ rất đáng quan ngại: Cải cách thủ tục hành chính, cơ cấu lại thời hạn trả nợ, vay không cần tài sản thế chấp. Ngoài ra, còn nhiều chính sách được đánh giá là không có tác động tích cực như kỳ vọng: hỗ trợ chi phí logistic, cải cách thủ tục hành chính”.

    Ý kiến khác cho rằng gõi hỗ trợ lần 1 có nhiều chính sách chưa phù hợp, xác định chưa đúng đối tượng, tiêu chí còn khó đáp ứng. Doanh nghiệp chủ yếu tiếp cận được gói gia hạn nộp thuế và tiền thuê đất, các gói hỗ trợ khác, tỷ lệ tiếp cận thấp.

    Đồng quan điểm trên, TS. Võ Trí Thành, thành viên Tổ Tư vấn Kinh tế của Thủ tướng cho hay, hiệu quả của gói chính sách hỗ trợ đợt 1 chưa được như kỳ vọng mặc dù Chính phủ đã rất nô lực xây dựng các kịch bản khác nhau để có phương án xử lý thích hợp nhất. Ông cũng nhấn mạnh gói hỗ trợ lần 2 phải có trọng điểm, hỗ trợ những lĩnh vực, những doanh nghiệp có tính lan tỏa và ít nhất phải thực hiện cả trong năm 2021.

    Một vấn đề hết sức đáng lưu tâm là đã có sự suy giảm niềm tin của nhiều doanh nghiệp và hiệp hội khi được hỏi ý kiến về hiệu quả của các chính sách đã ban hành cũng như đề nghị các chính sách mới. Các doanh nghiệp cho biết, còn khó tiếp cận các chính sách của Chính phủ bởi nhiều điều kiện chưa hợp lý hoặc chưa thực tiễn, quy trình thủ tục còn phức tạp, mất nhiều thời gian chờ đợi các cấp hướng dẫn…

    Gói hỗ trợ lần 2: củng cố niềm tin cho doanh nghiệp

    Ban IV đưa ra những khuyến nghị trong việc thay đổi cách tiếp cận và lựa chọn chính sách đối với doanh nghiệp, thay vì các chính sách hỗ trợ khi doanh nghiệp đã kiệt quệ và đổ vỡ thì đề nghị Chính phủ rà soát, sửa đổi hoặc báo cáo Quốc hội cho phép sửa đổi theo hướng có nhiều hơn những chính sách giúp doanh nghiệp tiết giảm được dòng tiền chi ra để giúp doanh nghiệp cân đối, sử dụng dòng vốn còn rất mỏng cho các khoản chi tối thiểu nhằm duy trì người lao động, sản xuất, kinh doanh…

    Các chuyên gia kinh tế cho rằng gói hỗ trợ lần 2 cần có yếu tố cơ bản vf thiết thực với doanh nghiệp hơn.

    Các chuyên gia cũng cho rằng, chính sách của gói hỗ trợ lần 2 cần được triển khai nhanh và kịp thời hơn. Để doanh nghiệp có đủ thời gian phục hồi sản xuất kinh doanh một cách bền vững cần kéo dài thời gian các gói hỗ trợ. Như vậy mới có thể tăng cường khả năng chống chịu của nền kinh tế cả vĩ mô và vi mô, bởi thế giới ngày càng bất định, mức độ bất ổn ngày càng gia tăng.

    Gói hỗ trợ lần 2 cần phải đủ lớn, có độ rộng bao phủ toàn xã hội từ người lao động đến doanh nghiệp. Đồng thời, phải có trọng điểm, hỗ trợ những lĩnh vực, doanh nghiệp có tính lan tỏa, những doanh nghiệp còn có thể cứu được, có sức “đề kháng” để vực dậy.

    Ngoài ra, gói hỗ trợ lần này phải thực hiện nhanh và kéo dài đến hết năm 2021, gắn tái cấu trúc nền kinh tế, vì Việt Nam cần tận dụng lợi thế các hiệp định thương mại tự do (FTA) và chiến lược đầu tư nước ngoài trước làn sóng dịch chuyển của nhiều doanh nghiệp quốc tế.

    Theo chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan nhấn mạnh, Covid-19 gây khó khăn nhưng cũng là thời cơ để các ngành trong tương lai phát triển bền vững hơn. Việc hỗ trợ cần có sự chọn lọc, hướng tới các doanh nghiệp có khả năng phát triển trong tương lai, không hỗ trợ dàn trải. Ngoài ra, bà Lan cũng cho rằng cần chuẩn bị điều kiện tốt cho các nhà đầu tư ở lại thị trường lâu dài, quan tâm nhiều hơn đến tái cấu trúc thương mại quốc tế để tránh bị lệ thuộc vào một số ít thị trường như thời gian qua.

    Theo PGS.TS, Phó Chủ tịch thường trực Hội đồng Lý luận Trung ương Nguyễn Văn Thạo, để xây dựng gói hỗ trợ lần 2, cần đánh giá Việt Nam đã khắc phục được ảnh hưởng của dịch Covid-19 trong giai đoạn 1 như thế nào và giai đoạn 2 phục hồi ra sao để có hướng đi phù hợp với điều mà doanh nghiệp kỳ vọng.

    Cùng với đó, các doanh nghiệp kỳ vọng lớn về việc tiếp tục hỗ trợ của Chính phủ, đặc biệt là các gói: tạm dừng đóng BHXH, giảm tiền thuê đất, hỗ trợ chi phí sản xuất, giảm các chi phí thương mại, kéo dài thời gian giảm, giảm chi phí thủ tục hành chính…

    Đi vào chi tiết, doanh nghiệp, hiệp hội đề xuất Chính phủ trình Quốc hội giảm 30% thuế thu nhập doanh nghiệp trong năm 2020 thay vì chỉ áp dụng với trường hợp có tổng doanh thu năm 2020 không quá 200 tỷ đồng. Đồng thời, giảm tối thiểu 50% các khoản bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp trong năm 2020 và kéo dài sang năm 2021. Đối với thuế gia tăng, đề xuất giảm mức từ 10% xuống còn 5% để giảm chi phí cho người tiêu dùng nhằm kích cầu cho các nagnfh trong và ngay sau dịch.

    Covid-19 đã và đang tiếp tục gây tác động lên hầu hết các doanh nghiệp lớn và nhỏ một cách nặng nề. Để có những phương án thích hợp với sự phát triển bền vững cần có những chính sách rõ ràng, minh bạch, thiết thực với từng lĩnh vực và đạt được kỳ vọng của cả doanh nghiệp lẫn người lao động.

    Mạnh Hùng

    Bình chọn bài viết:

    Trả lời

    Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

    Bài viết liên quan